Tài kiêm tám đấu
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Thành ngữ:
- Tài năng kiệt xuất, vượt trội hơn người: "Tài kiêm tám đấu" là một thành ngữ Hán Việt dùng để ca ngợi tài năng văn chương, học vấn xuất chúng, vượt xa mọi người. Thành ngữ này bắt nguồn từ một giai thoại khen ngợi tài năng của Tào Thực (Tử Kiến).
Ví dụ sử dụng
- Thành ngữ:
- Nhà thơ ấy thật xứng với danh "tài kiêm tám đấu", thơ văn của ông khiến ai cũng phải nể phục. (Nhà thơ ấy thật xứng với danh tài năng kiệt xuất, thơ văn của ông khiến ai cũng phải nể phục.)
- Trong làng văn học đương thời, ông được mệnh danh là người "tài kiêm tám đấu". (Trong làng văn học đương thời, ông được mệnh danh là người có tài năng lỗi lạc nhất.)
Các cách sử dụng nâng cao
- Thành ngữ này thường được dùng trong văn chương, phê bình hoặc lời khen trang trọng để tán dương tài năng đặc biệt xuất sắc của một người, thường là trong lĩnh vực văn chương, học thuật.
- Bài phú ấy đã khẳng định ông quả là bậc "tài kiêm tám đấu" của triều đình. (Bài phú ấy đã khẳng định ông quả là bậc tài năng kiệt xuất của triều đình.)
Biến thể và từ gần giống
- Tài cao tám đấu: Một biến thể khác của cùng thành ngữ, cùng mang nghĩa tài năng rất cao.
- Bát đấu chi tài: Cách nói gốc Hán Việt, cùng chỉ tài năng kiệt xuất.
Từ đồng nghĩa
- Tài hoa xuất chúng: Tài năng và phẩm chất nổi bật, vượt trội.
- Thiên tài: Tài năng trời ban, phi thường.
- Tột đỉnh tài năng: Đạt đến đỉnh cao của tài năng.
Giải thích nguồn gốc (để hiểu sâu)
Thành ngữ này xuất phát từ lời khen của Tạ Linh Vân thời Nam Bắc triều đối với Tào Thực (Tử Kiến) thời Tam Quốc. Ông ví von tổng tài năng văn chương trong thiên hạ là một thạch (mười đấu), thì riêng Tào Thực đã chiếm tới tám đấu. "Tám đấu" ở đây là cách nói hình tượng để chỉ phần tài năng áp đảo, vượt trội.
- Nói tài kiệt xuất, lỗi lạc
- Thông chí: Tào Thực tự Tử Kiến, người nước Ngụy thời Tam quốc, con Tào Tháo, lên 10 tuổi đã giỏi nghề văn, hạ bút thành chương. Tào Tháo cho là lạ. Về sau, Tào Thực văn tài càng thêm lỗi lạc. Tạ Linh Vân thường nói: "Văn chương trong thiên hạ được một thạch (10 đấu), Tử Kiến riêng một mình đã chiếm hết 8 đấu."